Aktualności :
wamiz-v3_1

Jamnik

Jamnik
Jamnik © Shutterstock
Jamnik
Jamnik szczeniak © Shutterstock
Szczeniak

Jamnik to mały pies myśliwski o nietypowej budowie. Ma krótkie łapy i wydłużone ciało, co sprawia, że nieco przypomina salami. Jest zdeterminowany, inteligentny, odważny, żywy i przyjazny. Łatwo przystosowuje się do różnych trybów życia i potrzebuje sporo ruchu, zwłaszcza jeśli nie bierze udziału w polowaniach. To pies o silnym charakterze. Dobrze wyszkolony i zsocjalizowany, będzie wspaniałym kompanem. Występuje w trzech odmianach wielkościowych: króliczej, miniaturowej i standardowej. Jamniki dzielimy też na krótkowłose, długowłose i szorstkowłose.

dna

Najważniejsze informacje o Jamnik

  • Długość życia : pomiędzy 12 i 14 lat
  • Charakter : Lubiący zabawę, Inteligentny, Łowca
  • Rozmiar : mały
  • Rodzaj szaty : Bardzo krótka, Długa

Klasyfikacja FCI

Klasyfikacja FCI

Grupa 4 - Jamniki

Wygląd

Wielkość dorosłego osobnika

Suka pomiędzy 11 i 25 cm
Pies pomiędzy 11 i 25 cm

W przypadku tej rasy największe znaczenie ma obwód klatki piersiowej. U jamnika standardowego przekracza on 35 cm, u jamnika miniaturowego wynosi 30–35 cm, a u jamnika króliczego poniżej 30 cm.

Waga

Suka pomiędzy 3 i 9 kg
Pies pomiędzy 3 i 9 kg

Maść

Jamniki krótkowłose mogą być jednokolorowe (czerwone, rudo-żółte, żółte z czarnym odcieniem lub bez), dwukolorowe (czarne lub brązowe z podpalaniem) lub marmurkowe (tygrysie, pręgowane).

Jamniki szorstkowłose w większości mają kolor od jasno- do ciemnodziczego. 

Osobniki długowłose najczęściej są jednokolorowe (od czerwonych po żółte), mogą być też dwukolorowe (odcienie czerni, brązu lub z podpaleniami) lub marmurkowe (ciemna szata z szarymi lub beżowymi znaczeniami).

Rodzaj szaty

Istnieje kilka odmian: sierść krótka, szorstka lub długa: 

  • Jamnik długowłosy: sierść jest gładka, błyszcząca i dobrze przylegająca do ciała. Włos przedłużony na podbrzuszu.
  • Jamnik krótkowłosy: sierść jest krótka, twarda, błyszcząca i gładka. Podszerstek jest twardy i gęsty.
  • Jamnik szorstkowłosy: włos okrywowy miesza się z podszerstkiem. Przylega na całym ciele, jest twardy w dotyku.

Kolor oczu

W zależności od koloru szaty oczy mogą przyjmować barwę od brązowoczerwonej po brązowoczarną. Oczy różnobarwne są dopuszczalne, ale niepożądane u psów marmurkowych.

Opis

Jamnik to pies o wydłużonym ciele i krótkich łapach. Ma dynamiczną, dobrze umięśnioną sylwetkę. Głowa jest dość płaska z jak najmniej zaznaczonym stopem. Istnieją trzy rozmiary rasy (jamnik standardowy, miniaturowy i króliczy), które z kolei dzielą się na odmiany krótkowłosą, długowłosą i szorstkowłosą.

Charakter

Czuły

yellow-paw yellow-paw grey-paw

Jamnik jest niezwykle przyjacielski wobec członków swojej grupy społecznej. 

Odmiana długowłosa jest najłagodniejsza i najbardziej łasa na pieszczoty (przez skrzyżowanie ze spanielami). Odmiana szorstkowłosa jest z kolei najbardziej niezależna ze względu na skrzyżowanie z terierami.
 
Jamnik krótkowłosy jest bardzo zaborczy, nie lubi z nikim dzielić się swoim panem. 

Lubi zabawę

yellow-paw yellow-paw yellow-paw

Bez względu na odmianę to bardzo dynamiczny, energiczny i aktywny pies. Zabawa to dla niego doskonały sposób na pozbycie się nadmiaru energii. Rasa ta charakteryzuje się świetnym węchem, doskonale więc sprawdzą się zabawy związane z tropieniem.

Spokojny

yellow-paw yellow-paw grey-paw

Ten myśliwski pies jest dość pewny siebie i zdeterminowany, potrzebuje też sporo aktywności. Jeśli jednak zapewnimy mu odpowiednią dawkę ruchu, potrafi spokojnie leżeć. 

Jamniki długowłose są spokojniejsze niż pozostałe odmiany.

Inteligenty

yellow-paw yellow-paw yellow-paw

To wyjątkowo inteligentny pies potrafiący łatwo przystosować się do różnych trybów życia. Bez względu na to, czy żyje w mieście czy na wsi, czy bierze udział w polowaniach czy też jest zwykłym psem do towarzystwa, spodoba się wielu osobom. 

Inteligencja jamnika przekłada się też na jego dużą złośliwość. Ma silny charakter i wykorzysta dla własnych interesów najmniejszą słabość drugiej strony.

Łowca

yellow-paw yellow-paw yellow-paw

Obecnie jamnik traktowany jest raczej jako pies do towarzystwa, ale warto pamiętać, że początkowo wykorzystywano go do polowań i nadal tylko 1/3 szczeniaków przeznaczana jest na psy domowe. Jamnik to świetny myśliwy, zwłaszcza odmiana szorstkowłosa, odznaczająca się największą odwagą.

Strachliwy/nieufny wobec obcych

yellow-paw yellow-paw grey-paw

To pies dość zdystansowany wobec nieznajomych. Uczucia rezerwuje raczej dla najbliższych. Dotyczy to zwłaszcza odmiany krótkowłosej, która poświęca całą uwagę wyłącznie swojemu panu.

Niezależny

yellow-paw yellow-paw grey-paw

Jamnik nie wykazuje szczególnej niezależności, nie jest też przylepą. To dość zrównoważona rasa.

Zachowanie

Znoszenie samotności

yellow-paw yellow-paw grey-paw

Jeśli pies ma wystarczająco dużo ruchu i ma czym się zająć podczas nieobecności właścicieli, jest w stanie dobrze znieść samotność. Nieobecność nie powinna jednak być zbyt długa.

Posłuszny / łatwo się uczy

yellow-paw yellow-paw grey-paw

Jamnik ma upartą naturę, jego szkolenie nie jest łatwe, zwłaszcza jeśli pies nie widzi sensu w wykonywanych ćwiczeniach. 

Szkolenie należy rozpocząć wcześnie. Powinno być stanowcze i konsekwentne. Nie warto okazywać psu pobłażania, bo wykorzysta wszelkie nasze słabości. Jednak dzięki jego inteligencji, entuzjazmowi i chęci do zabawy szkolenie może być efektywne, zwłaszcza jeśli opiera się na wzmacnianiu dobrych zachowań.

Szczekliwy

yellow-paw yellow-paw yellow-paw

Ten nieduży pies z natury jest nieufny wobec obcych. Szczeka, by ostrzec i ewentualnie odstraszyć nieznajomego.

Skłonność do ucieczek

yellow-paw yellow-paw grey-paw

Brak szkolenia, nieprawidłowa relacja pan-pies i niezaspokojone zapotrzebowanie na ruch to czynniki, które mogą skłonić psa do ucieczki, zwłaszcza gdy złapie trop lub zechce pozbyć się nadmiaru energii. 

Jeśli jamnik mieszka w domu z ogrodem, konieczne będzie solidne ogrodzenie.

Skłonność do niszczenia

yellow-paw yellow-paw grey-paw

To wścibski i ciekawski pies. Może zniszczyć przedmioty, które go zainteresują. Poza tym jego uparte usposobienie sprawia, że niełatwo odpuszcza.

Łakomczuch

yellow-paw yellow-paw yellow-paw

Wbrew pozorom jamnik to wielki żarłok, który przy nieprawidłowym żywieniu może łatwo stać się otyły.

Pies stróżujący

yellow-paw yellow-paw grey-paw

Jamnik to szczekliwy pies, który może ostrzegać przed intruzem, jednak ze względu na swoje rozmiary nie będzie w stanie go odstraszyć.

Pierwszy pies

yellow-paw yellow-paw grey-paw

Przy odpowiednim wychowaniu jamnik nadaje się na psa do towarzystwa. W przeciwnym razie współżycie ze zwierzęciem będzie bardzo trudne ze względu na jego uparte usposobienie. Właściciel psa nie powinien więc być zbyt pobłażliwy. 

Jamnik nadaje się na pierwszego psa, o ile mamy świadomość wszystkich cech rasy i nie wybieramy go tylko ze względu na niewielkie rozmiary i zabawny wygląd. Przed podjęciem decyzji należy rozważyć wszystkie aspekty jego nie zawsze łatwej osobowości.

Tryb życia

Jamnik w mieszkaniu

yellow-paw yellow-paw yellow-paw

Jamnik to pies myśliwski i do towarzystwa. Najchętniej przebywa na zewnątrz, może jednak bez problemu dostosować się do życia w mieszkaniu w mieście, o ile zaspokoimy jego zapotrzebowanie na ruch zapewniając mu długie i ciekawe spacery.

Dzięki wytrzymałości i odwadze jamnik może przebywać na zewnątrz nawet przy niskich temperaturach (zwłaszcza podczas polowań), ale z pewnością doceni przytulny i ciepły dom. 

Pamiętajmy, że odmiana długowłosa jest najbardziej dostosowana do życia w mieszkaniu, ma ona najspokojniejsze i najłagodniejsze usposobienie.

Potrzebuje ruchu i ćwiczeń

yellow-paw yellow-paw grey-paw

Jak każdy szanujący się pies, jamnik do pełnego rozwoju potrzebuje codziennego ruchu, zwłaszcza jeśli nie bierze udziału w polowaniach. Zaspokojenie jego potrzeb fizycznych, umysłowych i węchowych jest niezmiernie ważne. 

W przypadku jamnika najlepiej sprawdzą się ćwiczenia wymagające używania węchu, który u tej rasy jest niezwykle rozwinięty. Unikajmy jednak nieodpowiednich ćwiczeń, na przykład skoków. Jamnik jest podatny na zwyrodnienia kręgosłupa, aktywność fizyczna musi być zatem dostosowana do budowy jego ciała. 

Szczególną czujność należy zachować w okresie wzrostu jamnika, by uniknąć problemów związanych z rozwojem.

Podróże/łatwość przewożenia

yellow-paw yellow-paw grey-paw

Jamniki miniaturowe i królicze mogą bez problemu podróżować w torbie transportowej, co znacznie ułatwia podróż. 

Odmiana standardowa, mogąca ważyć do 9 kg, nie może podróżować transportem publicznym w torbie. Niemniej jednak niewielkie rozmiary jamnika sprawiają, że można go zabrać ze sobą właściwie wszędzie. W tym celu konieczne jest odpowiednie szkolenie i socjalizacja szczeniaka, by nie bał się zmian otoczenia i niecodziennych sytuacji.

Współżycie z innymi

Jamnik i koty

yellow-paw grey-paw grey-paw

Jamnik dogada się z kotem, o ile mieszka z nim od młodego wieku. Dorosły pies ma jednak silny instynkt drapieżnika, przez co porozumienie z kotami staje się niezwykle trudne.

Jamnik i psy

yellow-paw yellow-paw grey-paw

Jamnik dobrze dogaduje się ze swoimi współbraćmi, pamiętajmy jednak, że ten niewielki pies nie zawsze ma świadomość własnych rozmiarów. 

Ze względu na upartą naturę bywa natarczywy, a nawet niegrzeczny przy pierwszym kontakcie. Nie wszystkim psom to odpowiada. 

Od pierwszych miesięcy życia szczeniaka powinniśmy zadbać o jego prawidłową socjalizację, by opanował psie kody komunikacyjne i zdobył jak najwięcej pozytywnych doświadczeń.

Jamnik i dzieci

yellow-paw yellow-paw grey-paw

Jamnik potrafi doskonale odróżnić dzieci od dorosłych i jest wobec nich znacznie bardziej wyrozumiały. Nie okazuje agresji wobec dzieci, co może zdarzyć się w stosunku do nieszanujących psa dorosłych. 

Pomimo przyjacielskiego nastawienia psa wobec dzieci, konieczne jest wprowadzenie zapewniających bezpieczeństwo zasad współżycia.

Jamnik i osoby starsze

yellow-paw yellow-paw grey-paw

Jako psy dla starszych osób najlepiej sprawdzą się osobniki długowłose. Dwie pozostałe odmiany mniej się do tego nadają ze względu na uparty charakter i duże zapotrzebowanie na ruch.

Cena

Cena jamnika zależy od jego pochodzenia, wieku i płci. Może wynosić od 1500 do 3500 zł za psa z hodowli zarejestrowanej w FCI.

Pielęgnacja

Pielęgnacja jamnika nie jest trudna, ale wymaga systematyczności. Kąpiele nie są niezbędne i nie powinny być częstsze niż 3 razy w roku. 

W przypadku jamników długowłosych konieczne jest regularne rozczesywanie sierści, zwłaszcza po długich spacerach po lesie. Osobniki szorstkowłose dwa razy w roku powinny być strzyżone przez profesjonalnego fryzjera.

Linienie

Jamnik traci sierść przez cały czas, ale w umiarkowanej ilości. Regularne szczotkowanie zapewnia usuwanie martwego włosia.

Żywienie

Ten niewielki pies potrzebuje diety dostosowanej do jego budowy, wieku, wagi, rozmiarów i kondycji fizycznej. Wielkość porcji powinna być dostosowana także do aktywności fizycznej.

Ze względu na metabolizm jamnika, trawienie dużych ilości jedzenia naraz może być trudne, dlatego zaleca się kilka posiłków dziennie.

Karma może być mokra, sucha, półsucha lub przygotowywana w domu, o ile zadbamy o jej odpowiednie zbilansowanie. W każdym wypadku konieczne jest zapewnienie pożywienia wysokiej jakości.

Zdrowie

Długość życia

Długość życia jamnika to około 13 lat.

Odporność/wytrzymałość

yellow-paw yellow-paw grey-paw

Jamnik jest wytrzymały i długowieczny. Ze względu na swoją budowę miewa jednak problemy ze zdrowiem.

Odporność na upały

yellow-paw yellow-paw grey-paw

Podczas upału zadbajmy, by pies miał odpowiednią ilość wody i kąt w cieniu. Intensywną aktywność należy wówczas zminimalizować stosownie do pogody.

Odporność na zimno

yellow-paw yellow-paw grey-paw

Jamnik bez problemu znosi złą pogodą, jeśli jednak nie pracuje i nie jest aktywny fizycznie, może nie przepadać za chłodem.

Skłonność do tycia

yellow-paw yellow-paw yellow-paw

Jamnik szybko przybiera na wadze. Pamiętajmy, że ze względu na jego budowę otyłość może spowodować poważne problemy z kośćmi. Dieta musi być zrównoważona i kontrolowana.

Częste choroby

  • rak,
  • choroby serca,
  • choroby neurologiczne,
  • problemy z grzbietem spowodowane długością kręgosłupa,
  • zwyrodnienie kręgosłupa,
  • dyskopatia,
  • ryzyko nadwagi sprzyjającej bólom grzbietu.

Ciekawostki

Jamnik był pierwszą maskotką igrzysk olimpijskich. Podczas olimpiady w Monachium w 1972 roku organizatorzy wybrali tego atletycznego i odważnego psa na symbol igrzysk. 

Inna ciekawostka: termin „hot dog” również związany jest z jamnikiem. Niektórzy twierdzą, że wcześniej to danie określano mianem „Dachshund” czyli właśnie jamnik.

Jest to też pierwszy pies, którego sklonowano w Anglii. Specjaliści z Korei Południowej sklonowali Winnie, 12-letnią sukę. Jej klon nosi imię Mini-Winnie.

Pochodzenie i historia

Rasa ta, podobnie jak inne jej podobne, selekcjonowana była ze względu na swoją przydatność do polowań. Możliwe, że użyteczność jamnika przy polowaniach w norach odkryto w tym samym czasie w różnych częściach świata. Jamnik to stara rasa, jej początki sięgają średniowiecza. Najnowsza historia rasy zaczyna się w Niemczech, a dokładniej w Bawarii, gdzie w XIX w. powstały pierwsze hodowle. Jamnik jest także popularny w Anglii jako pies myśliwski i pies do towarzystwa, ale z dwoma odrębnymi wzorcami. Trzy odmiany (standardowa, miniaturowa i królicza) różnią się od siebie głównie rozmiarem. Jamniki miniaturowe i królicze są najmłodsze. Jeśli chodzi o historię dotyczącą różnej długości sierści, odmiana krótkowłosa jest najstarsza, długowłosa zaś powstała w XVI wieku poprzez skrzyżowanie ze spanielami. Odmianę szorstkowłosą stworzono w XIX wieku jako krzyżówkę jamnika szorstkowłosego ze sznaucerem, Dandie Dinmont terrierem i prawdopodobnie terierem szkockim.

Imiona

Pies: Pimpek, Gucio, Lucek, Gigi.
Suka: Szprotka, Lucy, Pestka, Jadzia.